Articles

Affichage des articles du août, 2008

En armas

Image
En armas I Roqueta

Nòstra mòrt l'avem
talament luènhta en arrèr
i a talament de temps
que lo prèire de servici
dins un cementèri vièlh de la vila
escampèt sus nòstra caissa
la darrièra palada de tèrra
que la mòrt
pòt pas ren sus nosautres

Aquò's com s'èrem estas
batejats
non pas dins l'esperit
mas dins la glèva
e ara glèva siam
Rastolhs son nòstres pialses
e catla o lèbre es nòstre còr
Del cap als pès siam vestits
de lusernas
verds de colèra
en armas
coma del bonur de las trochas
dins lo rabaladis del temps
D'aqueste e de tot autre
se ne pòt i aver mai.

omenatge de Clemença Isaure

Image
Ara an trovat la pròva vertadièra de la vida mervelhosa de Clemença ; que la desnisèron, los cercaires scientifics alemands a Micònòs, sus lo penjal d'un temple aroïnat onte trimèron un brave milierat de vestalas, a jogar son fifre estranh, als sons de crestinèla, que rebombissian sus lo maubre venat negra, de las colonas debordeladas . Esperava un batèu blanc per ajudar los paures umans entre lo passatge de l'Estix.
Vivia de ren, de l'aire del temps . Sortissia de sa bauma tre que fasia bèl temps per esperar, las paraulas d'ajuda, d'un poéta a mand de daissar son arma cabuçar al non ren, e bufava sa musica aspre , sus quatres nòtas reguèrgas , savètz , coma quatre gotas de lima, sus la lenga un jorn de secada, coma per revèlhar un darrièr còp l'agach.
Perque sortiguèt tal jorn per jogar?
Per breçar d'unas paraulas doças aplechavas pèl còr :
Aqui çò qu'ausiguèt Clemença:

Un batèu long e blanc rebala sus la mar,.

rastèl pacient e lent que …

Clemença Isaure

Image
Dins una miniatura miracolosament servada dins las cavas del Vatican, se trova descricha la victòria de Clemença Isaure sus lo leon african.Clemença lutja per la libertat . Es clar. Los castèls amont s'amagon  darrièr ela de la rabia françèsa . I a las corts d'amor, l'amor cortès, l'amor tot cort.  Lo caval es clarament lo de Ramond VII . Es montat coma un ase.  Podètz veire las capotas que volan dins lo cèl blu. Vertadièrament que la vida devia èstre bèla aici. Dabant qu'arriban.. . Que? Devinètz un pauc.Clemença montava "a cru" çò que li foguèt missantament repròchat per Innocent II , III , IV  e de seguida per Onorius I II III IV , ( one two three e foor se dis en françès ara, mas que soi pas segur de la gramari )avant de se dire que per ma fe , n'avian ren a fotre, levat de caçar lo catare , de minjar e de pas dormir solet .Auèi demòra pas  pus qu'aquela imatge , pels joves , per lor far jogar lor imaginacion occitana, mas sens las mans . De f…

crosada seguida2

Un còp èra, i avia un païs a mand de venir estat. Lo sol de l'Euròpa de l'atge Mejan a mand de venir un estat , luenh de l'Euròpa, e de la potençia de la gleisa.
Dins aquel estat espeliguèt una religion , que totes dison caluga, ara , mas que praquò grelhava mai que mai e , qu' agrada fòrça als aujòls tot parièr, espandida de pertot dins "Occitania", que la gleisa catolica se podia pas pus combatre, levat per l'espasa e lo fuòc . Son los evesques del miètjorn que sonèron lo tòcasenh, e preguèron aprèp lo Papa, que demandèron la crosada, que els èran pas plus de malha de lor far cridar cèba als Catars.
Alara pel Papa Innocent III se pausèt doas questions, prim, e una que lo tarufava d'un moment, per la causa de l'emperador del Sant Empiri, lo Frederic que rebalava los pèds _, e dos, lo del rei anglès Joan sens Terra, qu' escotava ges las leiçons de la santa maire . Los escomenjèt mantuns còps e mème prechèt la crosada contra elses... Es a…

passejada a Marmande

Image
Sus la miniatura? Se vei un nen, un enfant de Marmande , la vila rica, la vila meravelhosa del miètjorn , la ont la tèrra reverta un paradis... .
Darrièr el lo rei Lois VIII , lo filh de Philippe Auguste, lo futur rei, que se sarra ambe son espasa per lo tuar. Coma foguèron totes tuats los nens dins la citat.
Lo cronicaire del rei parla de 5000 mas òm pas al juste quand de familhas de païsans venguèron se rescondre , darrièr las parets de la vila , dins l'esper d'escapar als borrèls françèses\
Conis s'endevenguèt?


Innocent III es mòrt, lo Papa Honorius III pren la seguida de la roina del nòstre païs.
Raymond VII qu'a la sanqueta(milhor que lo paire Ramon VI) es en tren de tornar recaptar las terras, raubadas al comte Trencavel e a son paire Ramon VI...
Honorius III suplica Philippe Auguste e son fils l'eiritièr de menar una autra crosada contre los Albigèses.
Om vei encara clarament lumenos, l'intervencion acarnassida deRoma per acabar la roina del comte …

Montauban

Image
Sus l'imatge que nos venguèt d'un brave dominican , se vei dòna Aliça que prega lo rei de França per una ajuda , entre que Folquet lo delegat permanent als crimis e chaples de totas menas, se demanda plan consi far per en tuar un fais,.... d'eretics senstuar de catolics vertadièrs. Se dis que d'un costat es pas tant grèu qu'aquò, quand òm i pensa.
A la crida de Besièrs cridèt a plen pitre : tuatz los tots que Dius reconeissarà los sèus.
Solide que Dius pòd destrigar tot aquò. Al cap de tot , anem totes morir. Sem pas a un de mai o de mens.
Sus un polit cadièral lo diable espiga la fenèstra e reverta Simont deMontfòrt Gloucester que ven de tirar un còp .... de mai son espasa ambe dòna Alica , Totes se demandan qual es aquesta lusor que tomba de las estèlas , l''èrsa ufla dejos , e per un brave esfòrç , los Maures e la mer montan dusca'l pòrt....

Bon Montauban es d'un genre autre . Se volètz es una mena de crimi pichòt que dona una idèa polida de…

Lo chaple de Bram

Image
1210 a Bram una vila a pron pena armada. A drècha :" la passejada dels òrbs)Bram es pas Besièrs , Marmande , Lavaur, Carcassone , Narbonne , ni totes los autres vilas que foguèron violentadas sens pietat, mas Bram es representativa de las ciutats occitanas maseladas e torturadas al nom del Crist.Mas i tornarem...Un vintenat d'evesques , e son braç armat Simon de Monfort Gloucester , ajudat poderosament per son armada germanico-anglò-borguinhò- françèses van far istoricament de la França, la filha ainada de la gleisa. ( Cò que resuma tot) Qu'es plan la gleisa que faguèt França, çò que la França vòl pas coneisser, qu'oblidan de l' nos ensenhar a l'escòla, mas que la gleisa ela se remembra totjorn, encara uèi. França filha ainada de la gleisa de que faguèt de ton baptisma? Una femna , l'Alice de Monfort , mas es una femna,? o una draquèssa?, una canha? del Monfort li menèt , coma de costuma, per aquesta guèrra totala , a cada prima , una còla …

Roger Trencavel e son borrèlh

Image
- Ièu que soi Roger de Trencavèl e per dabant Dius , prenguètz la mia vida , mas laissatz los partir.

lo vicomte de Puylaurens e los dètz evèsques mormolhon. Los barons del nòrd fan un çaganh.

- parlatz pas pus de çò qu'es pas vòstre ...

- Sabi mas mon rei Peire d'Aragon e lo comte Ramon ...

-qu'imaginètz paure fòl que van venir per vos sauvar!

-Oc ! de segur paratge, son de paraulas , de vertadiès cavalièrs . .. Vòli pas pus de chaplas per aici. Mon pòble demanda pietat. ..

- Te aqui vostre idèa! Es bèla la lor paraula. Qu' Innocent III crei pas pus vòstre innocençia . Sem dètz evèsques aici, per ne'n finir ambe los eretics qu'an anisat de pertot, dins tote lo lengad'òc e subretot dins lo Razès.

-Mas car senher , que soi anat a Jerusalem per aparar los luòcs sacrats...

Simon de Monfort e los barons alamans e françèses
- sufis las parlicadas . Dius espèra ...

Lo vicomte de Puylaurens

- Messorgas e enganas ... Baissatz lo cap quand vos parli...Setz pas dinhe …

desesper

Aprèp lo chaple de Besièrs , los òmes , mas èran d'òmes o de bèstias? d'Amaury e de Simon de Montfort de Gloucester, se rabalèron entre une setmana per arrivar a Carcassona. Los crosats françès, alamands, borginhons menat per un anglès el meteis aconselhat per tota una còla d'evèsques, Arnaud Amaury se passèjèron a far los florits al long de la via romana sens oblidar de vistalhar Homps , Trèves, e Saint FrichouxCapestang e autres citats, coma o dis Vaux de Cernay. Sens ne dire mai.
Los nòbles e tota la populacion espaurugada per un tal chapla, dins tote un ròdol de vingt quilomèstres venguèron se genolhar dabant los paucs vals e los barbars, que se paguèron de bon temps .
Que la gleisa prometèt tre la debuta lo perdon dels pecats e lo de las "bavures" que se sona ara del bèl nom franc d'amnistia generala. Coma o coneissem dins nòstre bèla republica dels drèches dels òmes a mai qualques còps de las femnas.
La gleisa manquèt pas , entre la conquista…

sovenir

Vingt siès ans fa , a Foix , lo fraire e ieu cantavèm .
Ont sètz passats amics
Del costat enemic.
Temps bèl vos a cambiat .
Temps bèl es acabat
Per trapar la pluèja .
Nos agradava fòrça de far ploure e de cantar. Pareis qu'es plan bon per la santat quand òm l'a.
Aqui la resulta de las recercas. Per un quite jorn de calorassa.
Pareis qu'ambe lo rescaufament climatic aquela musica pòd ajudar d'un biais doble , lo que planta de milh per exemple, per asaigar , e los que la cantan per mer milhor digerir al cap d'un repais pesuc. Un còp èra o fasiam.
A passar temps .
A Joanon que cantava de longa.

tretze

Tretze Antonin Perbosc Contes Atal letras d'Oc

Treze abans de ganhar la bèla renomada
que l'a fach immortal
s'apelava pas brica atal;.

mas son nom vertadièr es causa debrembada,
desempèi tant de temps qu'a quitats los esclòps .
Se ditz que la nuèch de sas nòças
baisèt sa femna tretze còps.
Los òmes d'alavetz , a ! n'èran pas de ròssas
per l'òbra que se far devath lo cubricèl;
trobèron ça que la lo prefach subrebèl:
aquò passava l'òsca ! aquel n'avia de fetge!
Aqui cossi se far que l'apelèron Tretze,
e aquel escais nom tombèt pas d'aqui enlà.

Sa femneta del còp èra tota gauchosa.
Las autras se disian: " Mon Dius! la crebarà!"
mai d'una , se pòt plan , amor qu'èra gelosa
e cobesa d'un tant polit sòrt... Cò que i a ,
aquò's que, sia per èstre estada tròp baisada
o sia per quicòm mai, la jove maridada,
pecaire, moriguèt abans la fin de l'an.

Tretze, ni mai ni mens, èra un simple pacan
que per tota fortuna avia pas qu'una marrid…

lo pol coquin

Lo pol
Aqui que, bèl temps a , i aviá ‘na castelana.Son òme guerrejava en contrada luenhtanaEla, dins son castèl, se donava bon temps.Per plan mai d’un galant se mostrava domètja :Cap que la contentès , ni madurs ni jovents,Tant talament aviá lo fuòc a l’entremècha.Quilhada a sa fenèstra , aqui qu’un bèl matin,Coma totjorn de sa nuèchada mal sadola,Los uèlhs esperlucats , la galharda èra en trinD’agachar… qué ? lo pol montar sus una polaPer la cocar ; » Còcòricò ! ».Aqui-losus una autra, apèi a la tresenca.e totjorn coma aquò.

Aquì a sèt. « ò ! la vida paradisenca,Pensèt ela , s’aviái , iò, jos mon cubricèl,Un òme que valguèt aquel afric aucèl ! »Aqui qu’un vailet del castèlPassava pel codèrc. I diguèt risolenca :« Sabesquantes de còps aquèl pol a cocat ?-Non , Madama.- Sèt còps. Qu’en dises ? Es margat,aquel d’aqui. Se ditz que bèstias n’an pas d’ama :se pòt ; an quicòm mai ; aquò’s pas en tot cas ,un òme que fariá tant , afanòs percaç.-Que biscantatz aqui ?- La vertat.- Ò ! mada…

Colonisacion

Image
La colonisacion-
A Gide (viatge al Congo)Etapa de 25 quilomèstres (coma la d’ièr mas, partits a 5 oras e mièja , i arrivarem pas qu’ a una ora, en seguida d’un arrèst perlongat sus la rota. Dempuèi Bosoum los « tipoyeurs » cantan pas mai. Los aubres de la savana s’espaçèjan ; e même daissan completament la plaça a de grands espandis descubèrts . Eseveipas pus qu’aubricèlstant nauts que nòstres aubres fruchièrs, mas d’aubres bèls tant nauts que los mai nauts de l’Euròpa , sens atenjer la talha dels gigants del grand bòsc.Voldriai plan veire aquelas pradas amplas a la prima, quand las erbas son un pauc tròp nautas e d’un vèrd tendre ; mas dobti , oc, benlèu, dessus de l’èrba novèla ne demòra pas l’embarràs òrre delas palhas , que non posca negrejar sens los consumir lo brasal.D’espandis immenses cremats ; desolacion mai tarrible , mai fòrta que la de cap d’invern. Los aubres son pas pus despuèlhats, mas totas las fuèlhas prenguèron una color monotònabronzadaque fa ambe lo negre del sòl …

enfants

Image
Enfants jogant a l'ombra d'un platana dins l'aire tebes d'una vesprada d'estiu.