samedi 21 octobre 2017

Jol Pont







Jos lo Pont Nòu

Als uns la vida simple...
Als autres la subrevida, la mala-vida , .
Als uns la cerca de plaser, de l'emocion ,de l'amor,
Pels autres la quista del manjar, d'un abric de cartons
Als uns la jòia de la vida, lo caud , lo bèl, lo bon, la poësia e de las femnas
Pels autres lo ratum , las escobilhas , la frucha poirida del mercat
Son fraires totes los òmes .
Las femnas son sòrres, e brèçan l'enfant del meteis balanç.
E lo vin acid t'escaufa los budèls e la cervèla,
E l'amistat raja a l'entorn d'un fuòc de paletas .
Un tipe te sarra l'espatla, e ditz que te coneis .
Una ibronha te soritz de sa boca voida.
La serada se pèrd coma Garona, dins la fumada d'un matin de prima
Lo vielhum te copa lo cap, e lo fresc pela las tieunas mans rufas
E contunha tal un jove de rire coma un nèci;
vist que sèm totes fraires o sòrres, anestesiats
De mai en mai nombroses jols pals de neon blancas.
Jol Pont Nòu fa quatre pas de dança sens saupre ont se'n va.






jeudi 19 octobre 2017

sovenir e estrambord



Sovenir


Lo cèl es florit , de las colors de fuòc,
Tinta lo sovenir de roge e d'eternitat,
un remembre camina amb sa lenga d'òc,
An ausit nòstre vam los vesins estonats!

Me remembre d'un raisve estranh,
un bruch de cadena dins lo potz,
Ai escapat un ferrat d'estam,
e la vertat nuda vòl pas sortir .

I a un cèl de clar de luna,
Ieu e tu sul banc nos sarran
nos bevèm sens nos levar la set,
pòts bocas e dets mesclats .

Paraulas oblidadas, e musica sorna
lo vent de la malenconiá peçuga mon còr.
Amiga para me la man ! Lo temps es comptat!
Lo jòc finís. Consí pichon es vengut mon òrt!

AF

vendredi 1 septembre 2017






William Faulkner- Idilli al desèrt-Lo prèire – novèla.


Avia gaireben acabat son noviciat. Deman seria confirmat , deman realisariá son pus arderós desir, coneisserà una perfiècha union mistica ambe lo Senhor. Aquela union , tot lo temps de sa joventut estudiosa, èra estat condusit de l'atendre cada jorn ; avia esperat d'i aténger per la confession, en parlant ambe los que semblavan l'aver atencha, en menant una vida de renonciament e de privacion que a la longa deviá aver rason del fuòc interior que lo consumava . Auriá volgut conéisser un relambi; que s' apasimèsson aqueles apetís de carn e de sang que, li avia ensenhat , èran pernicíos. Esperava pervenir a un estat semblable al sòm, un estat que la clamor del seu sang seria redusida al silenci. O puslèu domdada . Per qu' al mens cessa de lo tormentar: se trobariá a una auçada tala que las votz, perdent gradualament de lor fòrça , arribarián pas mai fins a el , ressons perduts al mitan de las gòrjas e de las cimas majestuósas de la glòria de Dieu.

Mas ren èra vengut. Al seminari , quora avia conversat ambe un prèire , reganhava son dormitòri en preda a una prigonda jubilacion espirituala, una emocion tant intensa que son cors èra pus qu'una ensenha lumenosa portant un messatge enfuòcat destinat a saquejar lo monde. Sos dobtes èran alara dissipats; esitava pas cap, non pensava pus. La tòca de l'existéncia èra clar:caliá sofrir, ofrir son sang, sa carn e sos òsses per sola fin d' aténger la glòria eternala, projècte magnific e estabosissent que teniá pas compte del fach que los Savonaròle e los Thomas Becket èran pas creats per lor epòca, mas per l' Istòria . Faire partida dels elegits malgrat los desirs e los secutaments de la carn, pervenir a l'union espirituala ambe l'Infinit, morir: comparat a aquò, que valiá lo plaser fisic que son sang reclamava a grands crits.
Mas tre que se tornava trobar ambe los autres seminaristas , tot aquò èra lèu oblidat. Lor vejaire , lor manca de sensibilitat, constituissiam per el una vertadièra enigma. Consí se podiá èsser a l'encòp dins aquel monde e fòra d'aquel mond? Un dobte terrible lo tenalhava : passava sens se'n apercebre a costat de quicòm d'essencial? Fin finala , la vida èra benlèu ren d'autre que çò que cadun d' entre nos ne'n fasiá al cors d'aquel brèu passatge de setanta dètz annadas . Qual o sabiá ? Cossí saber? I avia plan lo cardinal Bombò que viviá dins Itàlia dins un sègle d'argent e que l'òbra tala una flor imperissabla, prepausava un culte de l'amor purgat de totes los torments de la carn , delà de la carn. Mas tot aquò , èra pas sonque una excusa , un pallatiu contre los afres de la paur e del dobte? Dins la vida passionada d'aqueste òme mòrt dempuèi de sègles , reconeissiá pas sa pròpria vida mescladís de crentas e de dobtes e de vams passionats devèrs la beltat e la delicadesa ? E per el aquesta beltat e aquesta delicadesa se trobavan encarnadas , non pas per una Verge serena dins son èrnha e immobila coma una benediccion vigilanta dins la lusor del solelh colc , mas per una creatura jova , linge , feble e nafrada, una creatura que la vida se'n seria apoderada , que n'auriá fach sa joguina e qu'auriá torturada ; una creatura pichona d'ivòri , que li auriá arrancat son primièr nascut, e que levava en van los braces dins lo luscre morent . Autrament dich, una femna ambe tota l'ardor passionada que met la femna de viure lo jorn e l'ora que passan , que sap qu'i aurà benlèu jamai de deman ,e que sol lo jorn d'uèi a un sens , perque sol uèi li aparten.
An pres una dròlla , se disiá , per ne far lo simbòl dels vièlhs torments de l'òme , e ieu tanben soi un enfant que li an raubat son enfança .
Lo ser èra coma una man levada al dessús de l'oèst , la nuèch tombava e la luna nòva apareissiá , vogant tal una nau d'argent, sus una mar d'esmeralda. Demorava segut sus son lièch estrech , l'agach perdut dins lo luènh mentre que las votz de sos camaradas s'apasimavan coma se, en despièch d'els meteisses , èran sensibles a la magia del calabrun. Defòra ressontissiá e morissiá la rumor del mond: los trams, los taxìs, los passants. La conversacion de sos camaradas portavan sus las femnas , sus l'amor e pensava : « consí aqueles òmes poiràn jamai devenir prèires , capables de viure dins lo renonciament e de se portar al secors dels òmes? Al fons sabiá plan, que ne serián capables , çò que fasiá pas que complicar lo problèma.

E se rapelava las paraulas del paire Gianotti, un prèire qu'apreciavia pas gaire : « de tots temps , l'òme a tot fach per se metre dins de situacions qu'escapan a son contraròtle . Lo mai que pòsca faire es de reglar sa vela per mestrejar la tempèsta qu'a el meteis desencadenada. E rapelatz vos plan qu'una sola causa càmbia pas : aquò's lo rire . L'òme semena la tragedia e la recòlta totjorn. Fonça dins la tèrra de granas qu'a amorosament amassadas , de granas que son ren d'autre qu'el meteis , e de que recòlta? Quicòm qu'avia pas previst , e que se revela incapable de mestrejar. Lo savi es lo que que que siá son estat ,pòt se retirar del mond e que ritz. L'argent qu'aviatz , un còp despensat ,l'avètz pas pus , e sol lo rire ; lo rire e sol lo rire , es coma la copa de vin facultosa que se desemplena pas jamai.
Mas l' òme viu dins un mond d'illusions; utilisa sos teunhes poders per se crear un environament estranh, curiós. El tanben agissiá aital , en despièch de sas declaracions de fe , tot coma sos camaradas ambe lors interminablas parlicadas sus las femnas. E se demandavan quant de prèires que vivián castament e s'emplegavan a atenuar la sofrença umana èran verges e se amai la virginitat importava vertadièirament . Sos companhs èran pas segurament casts se podiá pas parlar de femnas ambe una tala familharitat sens las conéisser, e pr'aquò farián de bons òmes de glèisa . Tot se passava coma se los òmes , se vesián ofrir de pulsions , de desirs sens èsser estat consultats pel donator , e que dépendián d'els e d'els sols qu'i ceden o qu'i resistisson . Mas non podiá , el, acceptar aquò; non perveniá pas de creire que las propulsions sexualas , capablas de destrusir tota la filosofia d'un òme, trobavan benlèu aital son apasiment . Que vòls al just? Se demandava. Ne'n sabiá ren : èra pas tant que voliá quicòm de precís , aquò èra puslèu que redobtava de pèrdre sa vida e lo sens de sa vida per una frasa , per de mots voide de sens. E pr'aquò, dins ma profession deuriái saber quant pauc de valor , cal acordar als mots.»
E qui aja quicòm , una responsa a l'enigma de l'òme qu' èra a posita , e pr'aquò qu'escapariá a sa vista? Pensava: « l'òme s'acontenta de pauc aicí bas , mas mancar aquel pauc».
La solucion , non la trobèt pas mai en se passejant dins la carrièira . Pertot i avia de femnas , de joventas que dintravan del trabalh, e lor cors jove e linge evocavan en el la gràcia e la beltat, e de vams plan anteriors al crestianisme; e se demandava : « quant demest elas an de galants ? Deman me flagelarai , farai peniténcia per la pregària e la mortificacion , mas pel moment , vòli daissar venir mas pensadas coma n'ai l'enveja dempuèi bèl brieu.
I avia de joventas de pertot . Lors vestits teunhes decelavan las formas mentre qu'avançavan tot lo long de Canal Street. De joventas que dintravan en çò sieu pel sopar ( e s'enfuòcava en pensant a las bocadas de noiridura entre las dents blancas e al plaser fisic que prendrián a machugar e a digerir) e la vaissèla . De joventas qu'anavan se vestir per anar dançar dins l'ambient ofegant dels saxofòns , de la batteria ,e dels lums multicolors , que profièchavan de lor joventut , e que tastavan la vida coma un coktail porgit sus un platèl d'argent .
Es la joventut que desiri? Es la joventut dins ieu que lança un apèl dolorós a la joventut dels autres ?Es aquò que me trebola? Mas alara per de qué l'exercici fisic me sufís pas , la lucha ambe los autres jovents per exemple? O ben s'agís de la Femna , de l'eternal femenin? Tota ma filosofia ne'n serà tresvirada? S'òm deu dins aquel monde bas , subir de talas constrenchas , de qué servís ma Glèisa , e que deven aquesta Union mistica que foguèt promesa? E ont se tròba la bona via? Devi obesir a n'aqueles vams e pecar , o m'absténer e èsser a jamai tormentat per la crenta d'aver gastada ma vida , tant val dire per abnegacion?
Vau purgar mon ama» se ditz. La vida val mai qu'aquò, lo salut mai qu'aquò. Mon Dieu ! I a tant de joventut dins lo monde! Pertot existís dins lo còr de las joventas qu'una jornada passada davant una maquina d'escriure , o darrèr un comptador a passat la carnacion, e que s'escapar enfin de la gàbia reclaman a grands crits l'eiretatge de la joventut en lançant lor còrs tendre e agile sul balet del tram , caduna somiant son raisve mas quin raisve?
«mas uèi ,aquò's uèi , s'esclama , e aquò's pus seriós qu'un milièr de demans o d'ièr!» .
«Senhor! Senhor! Fasètz que deman arribe! Alara soi segur que tre que serai ordonant prèire e servidor de Dieu, coneisserai la patz e saurai resistir als apèls del meu sang. Senhor ! Fasètz que deman arribe!
Al caire de la carrièira , i avia un burèu de tabat , al dedins , de paires de familhas qu'avian terminat lor jornada de trabalh , e qu'anavan tornar trobar femna e mainatges , e s'ataular davant un bon sopar, o d'estèrles que dintravan per se preparar per una sortida en companhiá de lor galanta , o de lor amigueta . De femnas encara de femnas. « Ieu tanben soi un òme , soi pas diferent d' els ; ieu tanben cedarai a n'aquelas doçàs constrenchas .»
Quitèt Canal Street, ont lo clinhament de las ensenhas lumenosas alternativament emplenavan e voidavan lo cèl del calabrun , mas coma las vesiá pas , èran pas lumenosas , aital los arbres que son pas verds , levat se los fintan. Somiaire , la lusor dels reverbèrs esclairava lo pavat banhat .
Los còrs soples modelats per la preissa de las joventas que se precipitavan vèrs la mangiscla , lo divertiment o l'amor , tot aquò èra darrèr el , ara e ailabàs , luènh davant el , lo cloquièr d'una glèisa se quilhava tal una peremptòira pregariá , calhada dins la lusor del cèl. Deman! Deman!
«Ave Maria , deam gratiam ... Torre d'ivòri , ròsa del Liban.....»

lundi 28 août 2017



Lo Tipe va cantar;



I a quicòm de novèl , a l'asuèlh, coma un crainament...
vengut dels fons del cèl ,d'un pitre desconegut, d'una caforna
Un òme qu'udola ambe los lops, magre coma un dròlle del Sahèl
Ai plan entendut son bramal de singlar acuolat, per la canhada
mentre qu'un palfèrre li furga jos las còstas, al gràs del ventre,
Levat qu'es pas gaire gras lo bramaire , e que ten pas la nòta
Anèm me digatz pas que l'avètz pas ausit cridar, o vist, se rebalar
Tot vestit de pelhas roginèlas , lo cap plegat e las mans cremadas.
La dolor es tornada jos las còstas bassas e l'òme quita pas de bramar,
Inuman , nos fa un pauc vergonha qu'òm diriá una bèstia falorda ,
Coma la vaca mitat escorgada , penjada, que vòl fugís l'escorjador;
La dolor es tornada jos la còsta bassa, e l'òme udola la paur;
Que la canhada , va lo manjar per tròces en oblidant la dolor,
Alara crida l'espelofit , pietat, crida a l'ajuda, per morir pas aital,
Sul trepador, dins la nuèch una ambulància fa mirgalhar sa lutz blava.
E los neons , las teles , e los portables s'alucan en cadéncia.
Òc mas de segur la dolor es tornada e lo tipe va cantar sa cançon.
AF

samedi 26 août 2017




Lo temps,

 
Caminèri sens saber ont s'acaba la dralha,
Sens escotar lo vent siblar sus las nívols,
Me'n chautavi del temps que la vida te balha,
Me gostavi melhor, la sorga e son mormolh
Del temps n' aviai a boldre, una saca comola,
D'unes còps, sul teulat butava la granissa
La pluèja dels jorns, mas las sasons eternas.
S'estiravan al cèl coma un vòl de palombas
Estalviar : un plaser estranh de pensar a la fin
Sens fintar de galís , la masca se trigossar ,
Jos la capa sa dalha al margue d'òsses blancs;
Semenar las segondas de lagremas dauradas,
Al long de l'estrada que mena endacòm mai
Coma un paura qu'escampa sas peçòtas al vent,
Per que lo mal sòrt li pana pas son ombra
Me costava pas car de degalhar lo ben ,
Sufìs de levar lo pè per seguir lo solelh.
E cercar la flor nolenta que grelha de l'amor.
E puèi sas àrpias an estrifat lo fial dels jorns;
la sang dels soms, fins a la darrièra minuta ,
ofrent mon pitre bategant de bèstia innocenta.
Sus l'autar divenc e d'aücar la mòrt risolenta,
En fasent  desgotar las segondas insolentas.

AF

vendredi 26 mai 2017

pol pot, assad,poutine, chavez, castro, bolivar, staline, e Melanchon


 Cap Creus de FM



Soi rendut, crebat , cansat de parlar ambe de robòts.  Quand disì poder ciutadan  ;  me dison Pòl PÒT, parli revocacion  contra-ròtle d'elegit, me dison Assad, disì fin de la republica monarquia, constituanta,  en seguida la  demission de Melanchon, respondon Chavez, disi amassadas popularas e delegacion parciala als elegits , respondon Castro, disì fin de l'energia atomica , respondon Antisemitisme, disì augmentacion del SMIC respondon Assad, disì egalitat òme femna respondon Populisme. Disì que los  Insomeses son arribats davant al Clapas , a Tolosa , a Marselha , repondon Pol Pot , disì securitat sociala universala, respondon Hitler ...  Disì retirada pels artesans dison Assad .Lo movement perpetual...
Levat lo POC , maridat al PS que vòl sos quatre elegits e que se tròban dins la meteissa dralha que lo PC,  o los trotquistas que tròban que la revolucion es pas encara madura , aquò's  una parlicada a la Goebbels, a la UBU rei. S'agís pas d' escambiar, mas de mespres ,  s'agìs  d' afortir un imatge,  la qu'es donada pels mediás francimands dins lor majoritat, ambe çò de pus òrre, bèstia , neci,  trach de l'istòria o de l'actualitat , sens pensar una segonda l'occitanisme politica , s'agìs  subretot de desconéisser l'estacament dels occitans a la sociala, al sovenir  de Jaurès . Vòlon pas veire JLM, coma un pòrta paraula dels insomeses, del programa fargat PELS Insomeses , lo pus bèl movement  popular d'esquèrra dempuèi mai 68 ,  ambe  mai de 400 000 sòcis,  comunistas , verds , front d'esquèrra, sens partits,  FN (re)convertits,  totes mesclats, non te  respondon sens vergonha «problème de démocratie», subretot  vòlon pas veire lo programa , lo vam popular, an pas ren a dire sul programa ( e doncas de parlar de  la pòrta dubèrta sus un autre avenidor per la lenga occitana), benlèu an pas sonque l'enveja de ne parlar,  vòlon pas de las milantas paraulas, de las milas amassadas dels insomeses, o de nuèches quilhat,  se'n tenon a un esquèma, fargat pel «meanstream» parisenc , levat  que ,   se'n manquèt pas gaire, a siès cents mila votz prèp avian Stalina dison .  A aqueste nivèl podem dire que sèm mòrts . Se los occitanistas mesclan lor mespres a lo dels mèstres.
Lor diriái Penicilline, me respondrián Pol Pot. Que dire mai? Consí encara parlar de causida politica occitana , quora los responsables,  e autres sembla-occitanistas son quitament pas capables de comprene, d' ensajar de s' apiejar aquí sus, per se reviscolar,  de s' aviadar , de se mesclar als  milions d'occitans que vòlon mai de justícia , de santat , d'educacion , de securitat que vòlon pas d'aquèta euròpa otanisada , financiarisada, anti sociala,  que vòlon salvar la diversitat de la Tèrra e tanben la de  las lengas , que vòlon sortir d'aquela monarquia republicana e quitament comunala ( lo Mossu de la comuna! ), d'occitans que vòlon de dreches socials garantits ambe de règlas fixadas pel còdi del trabalh , ( règlas que totes los autres politics vòlon trucar e tombar, a començar pel PS.
Òc parlatz als insomeses ,  e veiretz que dins lor immensa majoritat ,  escotan lo paraula occitana , e que comprenon la volontat e la necessitat de salvar la lenga d'òc,   coma me foguèt donat d'o coneisser mentre doas campanhas a las municipalas, ambe lo POC puèi ambe Bastir!?!?
Arrèsti aquí.
Que dire mai en esperant.
Plan lo bonjorn d'un insomes es a dire  un amic de  Pol Pot , Assad, Castro, Chavez, Hitler , Theodorakis ( que faguèt pas que denonciar lo sicut de la Palestina) a e oblidavi de POUTINE lo preferit de totes , l'enemic aimat dels «occitanistas umanistas  » .
Te qu'ai de nierons dins las bledas , un còp de Potine  segur! E i a encara los cats que venon cagar dins l'òrt, POUTINE encara ?E òc.  Mas de que fa l'OTAN?

samedi 25 mars 2017

l'escorsa






L'escorsa es aisida . Sufís de levar una camba après l'autra , de mai en mai docament devèrs la linha d'arribada. Que siás jove , qualques còps una joventa vendrà te donar un poton e un ram de flors. Que siás vièlh e las joventas anaràn devèrs d'autres esportius , de valents de la cuèissas gròssas e muscladas qu'amagan mal lor ereccion perpetuala . Aquò's pas l'escorsa meuna a l'ora d'ara !
Ieu soi un jove vièlh . Una mena de vièlhassonèl que se patafiòla dins una autra categoria. E me fau una escorsa d'una autra sòrta , un pauc especiala , la que farem totes , tira, quitament los joves trionflants que s'arrapan a l'empont, los becassons, sens saupre, ambe lo rire d'aurelha, coma tot se deviá durar mila ans . Vòli parlar de l'escorsa de la vida. Òc deviá plan arribar . Se passèt a la debuta de genièr 2015 , a tossir, a m'escanar , a desalenar en montant pas qu'un estatge, ieu que fins ara montava , o davalava los gras dos per tres, e benlèu mai.
Me trobèron un crabe rara , un qu' interessa pas gaire lo monde saberut dins son laboratòri , vist que manca de praticas question rentabilitat , o  retorn sus investiment , bon per de dire, qu'en març  comencèt la tièra de tractaments , de quimioterapias , coma dison, ambe tre la debuta , coma d'apetissadísses tres pichonas radioterapias . Me sortiguèron 3 litres d'aiga trebladas dels palmons, e me talquèron, mas en dedins ( pas coma los nenons) , per tarir lo trespirament . Per astre lo tractament agiguèt, e que soi encara d'aqueste mond per dire d' asenadas... Mas coma me faguèri un escaner aprèp cada tièra de très quimiòs, me trobèron lèu un aneurisma de l'aòrta jos renal lo tipe , format coma un uou , una granada puslèu, mas que s'estabilisèt a la talha limita, just davant l'operacion que consista a engulhar un tudèl de plastic per la vena femorala, fins a la granada.
Me sembli de mai en mai , qu'aquò's la quimiò que lo faguèt conflar l'aneurisma , mas degun vòl pas n'ausir parlar d'aquesta teoria de farlabica , e coma lo cirurgian pareis pas tròp afogat per passar una canela fins al meu ventre polit doç e gibós, me demandi mantuns còps , qual va ganhar l'escorsa , del càncer o de l' aneurisma ?
Fin finala una causa de segura : i aurà pas de joventas per potonejar un vièlh descati desplomat sus la linha d'arribada . E farai ma performança tot sol. En fasent atencion, en levant las cambas coma cal, dapasset per pas cabussar dins l'òrt , en trabucant sus un rastèl o un molon de fuèlhas, acampadas pel vent. Benlèu qu'una besenga me seguirà , al retorn, fins a la pòrta, per me para una branca de jolverd qu'es tan bon per la santat ... 
A oblidavi , mièg mai me cal passar una gastròscopia  vist qu'an trobat quicòm...  

dimanche 12 février 2017

Amianta



sul camin de Cap Creus: una agla que coa

 
Teni una amanta , dempuèi un an ; m'amaga lo cap de son mantèl de seda.
Pòrta lo polit nom d'Amianta , e son amor descabestrat m'empacha d'alenar.
Non coneissi pas cap son còs , ni sa cara, ni sa cabeladura bèla.
Sonque me ditz : m'aimas tu? vergonhós me cali ; solide l'ai dins la pèl
Tota la nuèch fasèm l'amor e m'arenca la crida de la tressusor ,
mentre qu'ela debana lo meteis filme de nòstra cachavièlha .
Crida: m'as ja oblidada Ninon? Nosautres es a la vida a la mòrt
Se frega lo nas ponchut coma una àrpia sus ma pèl lusenta que galina.
Quicha sos pès sul meu ventre ufla , e escupís de plaser son nom de masca
Fins a l'auba me mossega las pòts en mormolhant sos mots gorrins.
Lo jorn naseja , e fica la golarda Amianta , sa lenga dins mon palmon drech ,
Per trapar las darrièiras gotas que perlan tal lo rosat susat del truèlh
Que se remembra los milierat de miserables que l'espèran ; pelegrins
nècis , qu'auràn lèu sus sa lenga la sabor agra de la sang ,o sas lasgremas.
Aquò's lo moment de s'aconsomir e de dormir fins a miègjorn.
Se'n va sens se revirar , mas sabi que tornarà tre la lum atudada 'queste ser.
Amianta me fa morir, dapasset  segur, cada nuèch , cada jorn un pauc mai! 


AF